"ป้องกันตัวเอง: ปรัชญาแห่งความรุนแรง" โดย เอลซา ดอร์แลง ศาสตราจารย์ปรัชญาแห่งคณะรัฐศาสตร์ ชาวฝรั่งเศส ดอร์แลงชี้ว่าในประวัติศาสตร์ รัฐจะริบอาวุธและอำนาจในการปกป้องตนเองไปจากผู้ถูกกดขี่ เพื่อทำให้พวกเขากลายเป็น "เหยื่อที่ห้ามโต้ตอบ" ดังนั้น การลุกขึ้นมาใช้ความรุนแรงตอบโต้ จึงไม่ใช่แค่เรื่องของศีลธรรมหรือกฎหมาย แต่เป็น "จริยศาสตร์การต่อสู้เพื่อชีวิต"

https://www.facebook.com/kasian.tejapira/posts/10245146139931007

ภาพที่ 1 
ป้องกันตัวเอง: ปรัชญาแห่งความรุนแรง (1)

เอลชา ดอร์แลง ศาสตราจารย์ปรัชญาคณะรัฐศาสตร์มหาวิทยาลัยปารีส 8 ชาวฝรั่งเศส

คำถามไม่ใช่หาให้รู้ว่าใครใช้ความรุนแรง หากแต่เป็นหาให้รู้ว่าใครกันกุมอำนาจในการประกาศว่าความรุนแรงนั้นชอบธรรมแล้วต่างหาก

 
ภาพที่ 2 
ในหนังสือเรื่องป้องกันตัวเอง เอลชา ดอร์แลงแสดงให้เห็นว่าสิทธิในการป้องกันตัวเองนั้นไม่เคยกระจายออกไปอย่างเท่าเทียมเลย

ในประวัติศาสตร์ คนบางกลุ่มมีสิทธิอำนาจที่จะป้องกันสวัสดิภาพ บูรณภาพและอำนาจของตัวเอง ขณะที่คนกลุ่มอื่นถูกปลดอาวุธ เปิดช่องให้พวกเขาตกเป็นเหยื่อความรุนแรง และกระทั่งถูกพรากแม้แต่ความเป็นไปที่จะต่อต้านขัดขืนไปเสีย

การครอบงำไม่ได้มีเพียงแค่การทำร้ายทุบตีเท่านั้น มันยังรวมทั้งการห้ามปรามผู้ที่ตัวเองจะเข้าทำร้ายทุบตีไม่ให้ป้องกันตัวเองได้ด้วย

 
ภาพที่ 3 
อีกนั่นแหละ ควรหรือที่จะแต่งแต้มให้พวกที่ต่อต้านขัดขืนดูเป็นภัยคุกคามไป และตรงนี้แหละที่กลไกสื่อมวลชนเข้ามาเกี่ยวข้อง เพราะบรรดาสอเรียงร้องต่าง ๆ พากันปลาสนาการหายไปเบื้องหลังภาพลักษณ์ของการปะทะขัดแย้งกัน เหตุผลของความโกรธแค้นพาลจางหายไปเบื้องหน้าหรสพของ "ความรุนแรงที่ระเบิดเถิดเทิง" ออกมา ปัญหาทางสังคมกลับกลายเป็นปัญหาของตำรวจ บรรดาผู้ที่เรียกร้องความยุติธรรมพลันพบตัวเองอยู่ในคอกจำเลยเสียฉับ

นี่เป็นการพลิกกลับตาลปัตร ซึ่งเอลชา ดอร์แลงชี้ว่าการครอบงำได้เสกสรรปั้นแต่งกลุ่มบุคคลที่ขึ้นชื่อฉาวโฉ่ว่าอันตรายขึ้นมา จนกระทั่งท่าทีในการป้องกันตัวของพวกเขากลายเป็นที่ระแวงสงสัยไปเสีย

 
ภาพที่ 4
ตั้งแต่การต่อต้านระบบครองทาสไปจนถึงขบวนการแบล็ค แพนเธอร์ส์ จากการต่อสู้แอนตี้ระบบอาณานิคมไปจนถึงขบวนการเฟมินิสต์ เอลชา ดอร์แลงได้สืบสาวราวเรื่องประวัติการป้องกันตัวเองเหล่านี้ในฐานะที่เป็นปฏิบัติการทางการเมือง

มันเป็นประวัติศาสตร์ที่เตือนใจให้ระลึกว่าเหล่าผู้ถูกครอบงำหาได้รอคอยใครมามอบหมายสิทธิที่จะต่อต้านให้ก่อนแล้วจึงค่อยจัดตั้งตัวเองขึ้นมา ทำการต่อสู้และประดิษฐ์คิดสร้างวิธีการป้องกันตัวเองอันเหมาะสมของตนไม่

.....

ในทางปรัชญาของ เอลซา ดอร์แลง (Elsa Dorlin) นักปรัชญาการเมืองและสิทธิสตรีชาวฝรั่งเศส เธอไม่ได้แบ่งความรุนแรงตามลักษณะพฤติกรรม (เช่น ทางกายภาพหรือทางวาจา) แต่เธอเสนอการแบ่งแนวคิดเรื่อง "สิทธิการป้องกันตัวและการใช้ความรุนแรง" ออกเป็น 2 ขั้วตรงข้ามที่ขัดแย้งกันอย่างสิ้นเชิง ผ่านหนังสือชื่อดังของเธอคือ Self-Defense: A Philosophy of Violence (Se défendre. Une philosophie de la violence) 

1. การป้องกันตัวที่ชอบด้วยกฎหมาย (Legitimate Defense / Légitime défense)
เป็นอำนาจความรุนแรงที่เป็นระบบของรัฐ หรือกลุ่มชนชั้นนำที่มีทรัพย์สิน (เช่น คนขาว ชนชั้นสูง)

รัฐเป็นผู้กำหนดว่าความรุนแรงแบบใด "ชอบธรรม" และกฎหมายจะให้การคุ้มครองเฉพาะบุคคลที่รัฐมองว่า "คู่ควรแก่การปกป้อง"

ความรุนแรงในรูปแบบนี้มักถูกใช้เพื่อรักษาระเบียบสังคมแบบเดิม (เช่น การล่าอาณานิคม, การเหยียดเพศ, ชนชั้น และสีผิว) และใช้กดขี่กลุ่มคนชายขอบไม่ให้ลุกขึ้นสู้

2. การป้องกันตัวเองของผู้ถูกกดขี่ (Self-Defense / Autodéfense)

ความรุนแรงที่เกิดขึ้นเพื่อ "ความอยู่รอดทางกายภาพ" ของกลุ่มคนที่ถูกทำให้กลายเป็นผู้ไร้ทางสู้ในประวัติศาสตร์ (เช่น ทาส, ผู้ถูกล่าอาณานิคม, ผู้หญิง, คนผิวสี หรือกลุ่มผู้มีความหลากหลายทางเพศ) 

ดอร์แลงชี้ว่าในประวัติศาสตร์ รัฐจะริบอาวุธและอำนาจในการปกป้องตนเองไปจากคนกลุ่มนี้ เพื่อทำให้พวกเขากลายเป็น "เหยื่อที่ห้ามโต้ตอบ" ดังนั้น การลุกขึ้นมาใช้ความรุนแรงตอบโต้ (Counter-violence) จึงไม่ใช่แค่เรื่องของศีลธรรมหรือกฎหมาย แต่เป็น "จริยศาสตร์การต่อสู้เพื่อชีวิต" (Martial ethics of the self) 

เป็นความรุนแรงเดียวที่ช่วยให้ผู้ถูกกดขี่สามารถรอดพ้นจากการถูกทำลายล้าง และสร้างอัตลักษณ์ทางการเมืองของตนเองขึ้นมาได้ 

สรุปสาระสำคัญ (Core Thesis)

แนวคิดของ เอลซา ดอร์แลง ชี้ให้เห็นว่า ความรุนแรงไม่ได้มีความหมายเดียว ในขณะที่รัฐมองว่าความรุนแรงของผู้ถูกกดขี่เป็นสิ่งผิดกฎหมายและป่าเถื่อน แต่ในมุมมองปรัชญาของดอร์แลง ความรุนแรงในฐานะ Self-Defense (Autodéfense) คือเครื่องมือเดียวที่จำเป็นอย่างยิ่งสำหรับผู้ที่ไม่มีสิ่งใดเหลืออยู่ เพื่อยื้อแย่งสิทธิในการมีชีวิตรอดในสังคมที่โครงสร้างเต็มไปด้วยความกดขี่ 

.....

Kasian Tejapira
18 hours ago
AI content · ·

ผลพวงแห่งความคับแค้น (The Grapes of Wrath)
%%%%%
ความเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจที่ทำให้คนรวยยิ่งรวยขึ้นและความเหลื่อมล้ำมากขึ้นเป็นสิ่งที่สังคมพอทนรับได้ ถ้าคนจนและคนขั้นกลางดีขึ้นไปด้วย
แต่เมื่อไหร่ที่คนรวย ๆ ขึ้นแต่คนจนร่อแร่และคนชั้นกลางสุ่มเสี่ยงทรุดถอยไม่มั่นคงอยู่ท่ามกลางบริโภคนิยมอันหรูหราอย่างในปัจจุบันนี้แล้ว สังคมย่อมไม่สงบ มีความเดือนร้อนรุนแรงปล้นชิง ทั้งในระดับชาติและระดับโลก
(คนอพยพจากประเทศจนไปประเทศรวยก็เพราะเหตุนี้ไม่ใช่หรือ?)
ไม่ใช่พวกซ้ายจัดเผาบ้านเผาเมืองที่ไหนหรอก? แต่คือผลพวงของเส้นทางเศรษฐกิจการเมืองที่ผู้นำพาประเทศเดินมาอย่างหูหนาตาเร่อนั่นแหละ ปู้โธ่เอ๊ย