แต่งชุดไทยล้อเลียนราชินีผิด ๑๑๒ ตรรกะ ‘ขึ้นวอ’ ของผู้พิพากษาไทย "พอขึ้นนั่งบัลลังก์แล้วกลายเป็นผู้วิเศษ"

เป็นอีกช่วงที่การบังคับใช้มาตรา ๑๑๒ ทางอาญากำลังโต่ง ด้วยว่าข้อหาแต่งชุดไทยล้อเลียนราชินี มีโทษจำคุก ๓ ปี ลดให้ ๑ ใน ๓ เหลือ ๒ ปีไม่รอลงอาญา ปรับอีก ๑ พันบาท กลายเป็นที่สุดในโลกอีกอย่าง เชิดชูศักดาประมุขบนความทุกข์ร้อนของผู้คน

“ยุโรปแต่งกายล้อเลียน-วิจารณ์ได้” แต่ไทยส่งเข้าคุก Prachatai.com เทียบเคียงให้เห็น “เดนมาร์ก - อูลฟ์ พิลโกด์ แสดงละครล้อเลียนพระราชินี สิ่งที่เกิดขึ้น ควีนขึ้นเซอร์ไพร์สบนเวทีและให้ของขวัญเป็นที่เขี่ยบุหรี่สลักพระปรมาภิไธยย่อ”

ที่อังกฤษมีทั้งแต่งเลียนแบบและแสดงล้อเล่นบนเวทีบ่อยไป เด็กหญิงเล็กๆ ได้รับจดหมายจากควีนยินดีที่แต่งตัวคล้ายพระองค์ หรือรายการ ‘บีจีที’ (หรือบริเทนมีความสามารถพิเศษ) นักแสดง (ชาย) คนหนึ่งแต่งเป็นราชินีเอลิซเบ็ธสร้างความบันเทิงจนคนทั้งโรงละครลุกขึ้นปรบมือให้

ในไทย จตุพร ‘นิว’ แซ่อึ้ง ซึ่งแสดงแฟชั่นรีวิว ‘รันเวย์ของประชาชน’ บนทางเท้าหน้าวัดแขก สีลม เมื่อ ๒๙ ตุลา ด้วยชุดไทยสีชมพู โดน วริษนันท์ ศรีบวรธนกิตติ์ แอดมินเพจ #เชียร์ลุง ฟ้องร้อง ม.๑๑๒ พร้อมกับ ‘สายน้ำ’ เยาวชนอายุ ๑๗ ปี

รายหลังนี่สวมเสื้อกล้ามเอวลอย หรือ ‘คร้อปท้อป’ ร่วมแสดงแฟชั่นรายการเดียวกับนิว “พนักงานสอบสวนได้แยกคดีความของสายน้ำออกมาเป็นอีกคดีหนึ่ง เพื่อส่งให้ศาลเยาวชนและครอบครัวกลางพิจารณา” ด้วยฐานความผิดไม่ตรงเป้าแห่งกฎหมายเช่นกัน

‘นิว’ ประกาศสู้คดีความถึงที่สุด “ก็อยากจะไปให้ถึงสามศาล ก็อยากจะให้การใส่ชุดไทยมันไปถึงขั้นฎีกาเลยว่า มันผิดหรือไม่ผิด”

“การ #แต่งกายเลียนแบบราชินี ไม่มีทางเป็นการดูหมิ่น หมิ่นประมาท หรืออาฆาตมาดร้ายพระราชินี” ชัยธวัช ตุลาธน เลขาฯ ก้าวไกลโพสต์แสดงข้อคิดเห็นว่านี่เป็นการ “ใช้ ม.๑๑๒ อย่างวิปริต” อันจะ “ส่งผลกระทบต่อสถาบันกษัตริย์” อย่างแน่นอน

ด้าน ผศ.รณกรณ์ บุญมี ประจำศูนย์กฎหมายอาญาฯ มธ. ชี้ว่าคำถามสำหรับการบังคับใช้ ม.๑๑๒ เวลานี้ “ไม่ใช่ความเหมาะสมของการคงอยู่ของมาตรานี้ แต่เป็นความเหมาะสมและความถูกต้องในการทำหน้าที่ ของผู้พิพากษา”

แม้นว่าผู้ใช้ชื่อ หนุมาน 112@korporporsor จะบิดไปอีกทางว่า “ไม่ได้ติดคุกเพราะชุดไทยหรอก แต่ติดคุกเพราะสุมหัวกันดูหมิ่นเจ้า ทั้งด้วยป้าย คำพูด และอากัปกิริยาประกอบกัน” คงเอามาจากตรรกะ ‘ขึ้นวอ’ ของผู้พิพากษาไทยหลายคน

พอขึ้นนั่งบัลลังก์แล้วกลายเป็นผู้วิเศษ ‘the fool on the hill’ มีตาที่หน้าผาก รอบรู้เบื้องลึกไปถึงภาวะจิตใจอันซ่อนเร้นของผู้ถูกกล่าวหาว่าหมิ่นเจ้าฯ ยืนยันเจตนาว่าจงใจกระทำผิด ต่างตรงที่ว่าแม้ตั้งใจกระทำ แต่มันไม่ใช่ ‘ความผิด’ น่ะสิ

มีตัวอย่างเทียบเคียง กรณีชาวอังกฤษคนหนึ่งต้องการแสดงออกคัดค้านการขึ้นครองราชย์ของกษัตริย์ ชาร์ล ที่สามในอังกฤษ ด้วยการไปยืนยกกระดาษเปล่าไม่มีข้อความใดๆ ที่หน้าตึกรัฐสภา เลยถูกตำรวจรุดไปสอบปากคำเสียยกใหญ่

ผลจากการแลกเปลี่ยนถ้อยคำได้ความว่า ถ้าเขาเขียนข้อความ “Not My King” บนกระดาษแผ่นที่เขายกชูนั้นจะโดนจับกุมทันที เนื่องจากถือว่านั่นเป็นการให้ร้ายผู้อื่น ผิดกฎหมายว่าด้วยความเป็นระเบียบเรียบร้อยสาธารณะ

Paul Powlesland ชี้ว่าการตีความกฎหมายอย่างนั้น มัน ‘บ้าระห่ำ’ เกินไป เลยมี Prof. Christina Pagel เข้าไปสนองตอบทวี้ตของเขาว่า “แล้วถ้าคุณแสดงพาสปอร์ตต่างด้าวให้ดู ว่าพระองค์ไม่ได้เป็นกษัตริย์ของคุณจริงๆ ล่ะ จะว่าไง...พวกเผด็จการ”

ทว่าคำนี้ สำหรับที่นี่ไม่สามารถสั่นสะเทือนอะไรได้ เพราะมันเป็นของธรรมดาสำหรับประเทศไทย

(https://twitter.com/paulpowlesland/status/1569350005462564865, https://prachatai.com/journal/2022/01/96757 และ https://prachatai.com/journal/2022/09/100479)