.....
ทำไมไต้หวันไม่พอใจไทย
ประเด็นหลักที่ทำให้ ไต้หวันออกมาแสดงความไม่พอใจอย่างเป็นทางการต่อประเทศไทย เป็นผลมาจาก แถลงการณ์ร่วมระหว่างรัฐบาลไทยและรัฐบาลจีน (Joint Statement) หลังการเข้าพบและหารือระดับผู้นำระหว่างนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี กับ นายสี จิ้นผิง ประธานาธิบดีจีน
ต้นเหตุของความไม่พอใจ
1. การยอมรับหลักการ "จีนเดียว" และนโยบาย "1 ประเทศ 2 ระบบ"
ในแถลงการณ์ร่วมดังกล่าว ฝ่ายไทยได้แสดงการสนับสนุนและยอมรับการกล่าวอ้างของรัฐบาลปักกิ่งที่ว่า "ไต้หวันเป็นส่วนหนึ่งของจีน" รวมถึงระบุการสนับสนุนนโยบาย "1 ประเทศ 2 ระบบ" (One Country, Two Systems)
2. ท่าทีตอบโต้จากกระทรวงการต่างประเทศไต้หวัน
หลิน เจียหลง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศไต้หวัน และกระทรวงการต่างประเทศไต้หวัน ได้ออกแถลงการณ์ประท้วงและแสดงความเสียใจอย่างยิ่ง โดยให้เหตุผลดังนี้:
บิดเบือนอธิปไตย: ไต้หวันยืนยันว่าเป็นประเทศที่มีอธิปไตยและเป็นอิสระ จีนและไต้หวันต่างไม่ได้ขึ้นตรงต่อกัน การที่ไทยระบุในแถลงการณ์เช่นนั้นถือว่าเป็นการบิดเบือนข้อเท็จจริงอย่างรุนแรงและกระทบต่ออธิปไตยของไต้หวัน
ถูกใช้เป็นเครื่องมือทางการเมือง: มองว่าจีนพยายามใช้เวทีทางการทูตและแถลงการณ์ร่วมกับประเทศต่างๆ ในภูมิภาคเป็นเครื่องมือลบล้างสถานะของไต้หวันในระดับสากล
เตือนไทยเรื่องการขยายอำนาจ: ไต้หวันได้เรียกร้องให้ไทยทบทวนการสนับสนุนจีน และเตือนว่าการอ่อนข้อต่อการขยายอิทธิพลของจีนอาจส่งผลกระทบต่อความมั่นคงและสันติภาพในภูมิภาค รวมถึงกระทบย้อนกลับมายังประเทศไทยเองด้วย
ท่าทีต่อความสัมพันธ์และมาตรการตอบโต้ (เช่น ฟรีวีซ่า)
แม้ไต้หวันจะแสดงความไม่พอใจอย่างรุนแรงในทางการเมือง แต่ในส่วนของความสัมพันธ์ด้านประชาชนและเศรษฐกิจ รัฐมนตรีต่างประเทศไต้หวันระบุว่า:
ยังรักษาสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจ: ไต้หวันจะยังคงดำเนินนโยบายวีซ่าและมาตรการระหว่างประเทศบนพื้นฐานของความเท่าเทียมและการตอบแทนซึ่งกันและกัน (Reciprocity)
เน้นย้ำความร่วมมือเดิม: ความตกลงด้านเศรษฐกิจ เทคโนโลยี และการแลกเปลี่ยนระหว่างประชาชนของทั้งสองฝ่ายยังคงเป็นเรื่องสำคัญที่ไม่อยากให้ได้รับผลกระทบ
มุมมองจากการวิเคราะห์ (บริบทหม่อมปลื้ม)
เหตุการณ์นี้สะท้อนถึง "โจทย์ยากทางการทูตของไทย" ที่พยายามเดินเกมเข้าหาจีนแผ่นดินใหญ่เพื่อผลประโยชน์ทางการค้าและการเมือง แต่การลงรายละเอียดในข้อความทางการทูตที่แน่นหนาเกินไปจนไปแตะเรื่องสถานะของไต้หวันโดยตรง ได้สร้างความสั่นคลอนต่อความเชื่อมั่นจากฝ่ายไต้หวัน ซึ่งเป็นพันธมิตรสำคัญด้านเทคโนโลยี (Semiconductor/PCB) และการลงทุนภาคเอกชนของไทยในปัจจุบัน