
ถาม Gemini
ที่ จิรัฏฐ์ ทองสุวรรณ์ บอกว่า
โฆษกรัฐบาล 4 คน
โฆษกกองทัพ 62 คน
ทำไมถึงมาก
กองทัพที่ไหนมีโฆษกมากกว่าไทย
ข้อสังเกตจากคุณจิรัฏฐ์ ทองสุวรรณ์ สส.พรรคประชาชน ในฐานะอดีตโฆษคณะกรรมาธิการการทหาร สภาผู้แทนราษฎร ที่ตั้งคำถามถึงโครงสร้างและจำนวน "ทีมงานโฆษก" ของฝั่งรัฐบาลเปรียบเทียบกับฝั่งกองทัพ เป็นประเด็นสะท้อนมุมมองที่น่าสนใจใน 2 มิติหลักๆ ครับ ทั้งเรื่อง ความซ้ำซ้อนเชิงโครงสร้าง และ วัตถุประสงค์ในการสื่อสาร
สาเหตุที่ทำให้ตัวเลขทีมโฆษกของกองทัพไทยดูสูงมากเมื่อเทียบกับรัฐบาล สามารถอธิบายตามข้อเท็จจริงทางโครงสร้างได้ดังนี้ครับ:
ข้อสังเกตจากคุณจิรัฏฐ์ ทองสุวรรณ์ สส.พรรคประชาชน ในฐานะอดีตโฆษคณะกรรมาธิการการทหาร สภาผู้แทนราษฎร ที่ตั้งคำถามถึงโครงสร้างและจำนวน "ทีมงานโฆษก" ของฝั่งรัฐบาลเปรียบเทียบกับฝั่งกองทัพ เป็นประเด็นสะท้อนมุมมองที่น่าสนใจใน 2 มิติหลักๆ ครับ ทั้งเรื่อง ความซ้ำซ้อนเชิงโครงสร้าง และ วัตถุประสงค์ในการสื่อสาร
สาเหตุที่ทำให้ตัวเลขทีมโฆษกของกองทัพไทยดูสูงมากเมื่อเทียบกับรัฐบาล สามารถอธิบายตามข้อเท็จจริงทางโครงสร้างได้ดังนี้ครับ:
1. โครงสร้างแบบ "แยกเลเยอร์" และ "แยกเหล่าทัพ"
ในขณะที่ รัฐบาล มีทีมโฆษกชุดเดียวที่เป็นภาพลักษณ์ภาพรวม (ประกอบด้วยโฆษกประจำเป็นหน้าตาหลัก และรองโฆษกอีก 3 คน รวมเป็น 4 คน) แต่ กองทัพไทย ไม่ได้มีโครงสร้างรวมศูนย์ในลักษณะเดียวกัน โครงสร้างการจัดตั้งทีมสื่อสารของกองทัพถูกแบ่งแยกย่อยออกตามสายการบังคับบัญชาอย่างกว้างขวาง:
สำนักงานรัฐมนตรีกระทรวงกลาโหม: มีทีมโฆษกกระทรวงกลาโหมแยกต่างหาก
กองบัญชาการกองทัพไทย (บก.ทท.): มีทีมโฆษกกองทัพไทย
เหล่าทัพหลัก: กองทัพบก (ทบ.), กองทัพเรือ (ทร.), และกองทัพอากาศ (ทอ.) แต่ละเหล่าทัพต่างก็แต่งตั้งทีมโฆษกและรองโฆษกประจำเป็นของตัวเองในทุก ๆ ปีงบประมาณ
2. ในหนึ่งทีม ไม่ได้มีคนเดียว (โครงสร้างบอร์ดคณะทำงาน)
คำว่า "โฆษก 62 คน" ตามข้อสังเกตเชิงสถิตินั้น มาจากการนับรวมโครงสร้างแบบ "คณะทำงานโฆษก" ของทุกหน่วยงานความมั่นคงเข้าด้วยกัน เพราะในคำสั่งแต่งตั้งของแต่ละเหล่าทัพในแต่ละปี (เช่น ทบ. หรือ ทอ.) จะไม่ได้มีแค่ตัวโฆษกหลักเพียงคนเดียว แต่จะประกอบไปด้วย:
ประธาน/โฆษกหลัก (ยศระดับนายพล)
รองโฆษก (มักมี 2-4 คน เพื่อแบ่งงานตามภารกิจหรือสายงาน)
ผู้ช่วยโฆษก / ที่ปรึกษาโฆษก
คณะทำงานและเลขานุการ (ซึ่งมักดึงนายทหารจากกรมกิจการพลเรือน, กรมสารนิเทศ หรือแพทย์/อาจารย์โรงเรียนทหาร มาร่วมทีมเพื่อความเชี่ยวชาญเฉพาะทาง)
เมื่อนำรายชื่อคณะทำงานโฆษกของ กระทรวงกลาโหม + กองทัพไทย + ทบ. + ทร. + ทอ. มารวมกัน ตัวเลขจึงสูงขึ้นตามสัดส่วน
3. กองทัพประเทศอื่นเป็นอย่างไร?
หากเปรียบเทียบกับกองทัพในประเทศพัฒนาแล้ว (เช่น สหรัฐอเมริกา หรือสหราชอาณาจักร) โครงสร้างการสื่อสารจะมีความแตกต่างกัน:
ต่างประเทศ (เน้นระบบข้าราชการพลเรือน/มืออาชีพ): มักจะรวมศูนย์งานสื่อสารไว้ที่กระทรวงกลาโหม (Pentagon หรือ Ministry of Defence) โดยใช้เจ้าหน้าที่ฝ่ายประชาสัมพันธ์ที่เป็นพลเรือน (Public Affairs Officers/Civil Servants) หรือโฆษกหลักเพียงไม่กี่คนเป็นกระบอกเสียงอย่างเป็นทางการ ส่วนในระดับเหล่าทัพจะเน้นเจ้าหน้าที่ปฏิบัติการสายเทคนิคในการให้ข้อมูลข่าวสาร (Press Office) มากกว่าการจัดตั้ง "คณะกรรมการโฆษก" ที่เป็นนายทหารยศสูงจำนวนมาก
ประเทศไทย (เน้นระบบตัวแทนหน่วยงาน): นิยมใช้ระบบแต่งตั้งนายทหารสัญญาบัตรระดับสูงเข้ามาทำหน้าที่กึ่งคณะกรรมการ เพื่อสร้างความน่าเชื่อถือ แต่อาจทำให้เกิดภาพสะท้อนในมุมมองของภาคประชาชนและฝ่ายค้านว่า มีโครงสร้างที่เทอะทะ ซ้ำซ้อน และใช้บุคลากรในภารกิจด้านการประชาสัมพันธ์มากเกินความจำเป็น
ข้อถกเถียงนี้จึงเป็นประเด็นคลาสสิกในสภาผู้แทนราษฎร ระหว่างฝ่ายการเมืองที่ต้องการเห็นการปฏิรูปกองทัพเพื่อลดขนาดองค์กร (Right-sizing) และตัดลดงบประมาณ/บุคลากรที่ไม่จำเป็น กับฝ่ายความมั่นคงที่มองว่าแต่ละเหล่าทัพมีภารกิจเฉพาะตัวที่ต้องมีทีมงานคอยชี้แจงและทำสงครามข้อมูลข่าวสาร (Information Operations) ของตนเองครับ
ต่างประเทศ (เน้นระบบข้าราชการพลเรือน/มืออาชีพ): มักจะรวมศูนย์งานสื่อสารไว้ที่กระทรวงกลาโหม (Pentagon หรือ Ministry of Defence) โดยใช้เจ้าหน้าที่ฝ่ายประชาสัมพันธ์ที่เป็นพลเรือน (Public Affairs Officers/Civil Servants) หรือโฆษกหลักเพียงไม่กี่คนเป็นกระบอกเสียงอย่างเป็นทางการ ส่วนในระดับเหล่าทัพจะเน้นเจ้าหน้าที่ปฏิบัติการสายเทคนิคในการให้ข้อมูลข่าวสาร (Press Office) มากกว่าการจัดตั้ง "คณะกรรมการโฆษก" ที่เป็นนายทหารยศสูงจำนวนมาก
ประเทศไทย (เน้นระบบตัวแทนหน่วยงาน): นิยมใช้ระบบแต่งตั้งนายทหารสัญญาบัตรระดับสูงเข้ามาทำหน้าที่กึ่งคณะกรรมการ เพื่อสร้างความน่าเชื่อถือ แต่อาจทำให้เกิดภาพสะท้อนในมุมมองของภาคประชาชนและฝ่ายค้านว่า มีโครงสร้างที่เทอะทะ ซ้ำซ้อน และใช้บุคลากรในภารกิจด้านการประชาสัมพันธ์มากเกินความจำเป็น
ข้อถกเถียงนี้จึงเป็นประเด็นคลาสสิกในสภาผู้แทนราษฎร ระหว่างฝ่ายการเมืองที่ต้องการเห็นการปฏิรูปกองทัพเพื่อลดขนาดองค์กร (Right-sizing) และตัดลดงบประมาณ/บุคลากรที่ไม่จำเป็น กับฝ่ายความมั่นคงที่มองว่าแต่ละเหล่าทัพมีภารกิจเฉพาะตัวที่ต้องมีทีมงานคอยชี้แจงและทำสงครามข้อมูลข่าวสาร (Information Operations) ของตนเองครับ
โฆษกรัฐบาล 4 คน
— จิรัฏฐ์ ทองสุวรรณ์ (@Jirat_MP) June 3, 2026
โฆษกกองทัพ 62 คน
.
รบกวนใครก็ได้ใน 62 คน ช่วยออกมาทำหน้าที่โฆษกชี้แจงเหตุผลหน่อยครับว่า
- ทำไมกองทัพไทยถึงเป็นองค์กรที่มีโฆษกมากที่สุดในโลก?
- ในขณะที่โฆษกรัฐบาลทำหน้าที่ชี้แจงผลการประชุมครม.ทุกสัปดาห์ ยังมีโฆษกแค่ 4 คน แล้วโฆษกกองทัพที่มีอย่างน้อย 62 คน… pic.twitter.com/f3eAOSCokF
https://x.com/Jirat_MP/status/2062136214313185685